Tờ gấp số 14: Tìm hiểu quy định về phát triển khu phi thuế quan; phát triển khu chức năng mới, loại hình kinh tế mới; cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam theo Luật Phát triển đô thị

Tài liệu phổ biến pháp luật do Sở Tư pháp – Cơ quan thường trực Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Thành phố Hồ Chí Minh biên soạn (tháng 9/2026). Luật Phát triển đô thị số 18/2026/QH16 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/10/2026.

--------------***--------------

PHÁT TRIỂN KHU PHI THUẾ QUAN (ĐIỀU 22)

Phát triển khu phi thuế quan được quy định như sau: 1. Không áp dụng biện pháp quản lý ngoại thương, trừ biện pháp cấm nhập khẩu, tạm ngừng nhập khẩu, biện pháp kiểm dịch đối với hàng hóa đưa từ nước ngoài vào khu phi thuế quan. Quy định này không áp dụng trong trường hợp Bộ quản lý chuyên ngành có cảnh báo về an toàn thực phẩm gây nguy hại cho sức khỏe, tính mạng con người, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục, nguy hại cho kinh tế, định hướng bảo đảm quốc phòng, an ninh quốc gia hoặc cơ quan có thẩm quyền có văn bản thông báo dừng áp dụng chế độ miễn kiểm tra chuyên ngành.

Không áp dụng biện pháp quản lý ngoại thương đối với hàng hóa mua bán, vận chuyển giữa các doanh nghiệp trong cùng một khu phi thuế quan hoặc giữa các khu phi thuế quan. 2. Quan hệ trao đổi hàng hóa giữa khu phi thuế quan này với khu phi thuế quan khác, giữa khu phi thuế quan với nước ngoài là hoạt động vận chuyển hàng hóa chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan hải quan. Cơ quan hải quan áp dụng biện pháp kiểm tra, giám sát theo hướng đơn giản hóa thủ tục thông báo, kê khai đối với các hoạt động này.

3. Quan hệ trao đổi hàng hóa giữa khu phi thuế quan với nội địa là quan hệ xuất khẩu, nhập khẩu. Doanh nghiệp trong khu phi thuế quan được thực hiện thủ tục khai tờ khai đơn giản khi có hoạt động trao đổi hàng hóa với nội địa.

4. Hàng hóa đưa ra ngoài khu phi thuế quan để thực hiện dịch vụ đặc thù có thời hạn, sau đó đưa trở lại vào khu phi thuế quan mà không làm thay đổi bản chất, tên gọi, mã số hàng hóa thì không phải thực hiện thủ tục hải quan. Cơ quan hải quan áp dụng biện pháp quản lý giám sát theo hướng đơn giản hóa dựa trên kê khai vào ra khu phi thuế quan đối với các hàng hóa này. Thời hạn đưa ra, đưa vào khu phi thuế quan không quá 30 ngày.

5. Máy móc, thiết bị đã qua sử dụng trong khu phi thuế quan được nhập khẩu vào nội địa trong trường hợp máy móc, thiết bị đó chưa qua sử dụng tại thời điểm đưa vào khu phi thuế quan. PHÁT TRIỂN KHU CHỨC NĂNG MỚI,

LOẠI HÌNH KINH TẾ MỚI (ĐIỀU 23)

Phát triển khu chức năng mới, loại hình kinh tế mới được quy định như sau:

1. Hội đồng nhân dân Thành phố quy định: a) Điều kiện, tiêu chí xác định, mục tiêu, chức năng của khu chức năng mới, loại hình kinh tế mới; b) Trình tự, thủ tục thành lập, chấm dứt hoạt động; điều chỉnh tên gọi, ranh giới, diện tích, nội dung khác có liên quan đến tổ chức, hoạt động của khu chức năng mới;

c) Cơ chế, chính sách về quản lý, tổ chức, hoạt động, ưu đãi, hỗ trợ đầu tư từ nguồn lực của Thành phố, tạo thuận lợi thương mại, cải thiện môi trường kinh doanh và chính sách khác phát sinh trong quá trình hoạt động của khu chức năng mới, loại hình kinh tế mới;

d) Cơ chế, chính sách chuyển đổi các khu chế xuất, khu công nghiệp trên địa bàn Thành phố thành khu chức năng mới hoặc loại hình kinh tế mới; đ) Cơ chế, chính sách phát triển kinh tế đô thị, kinh tế số, kinh tế sáng tạo, kinh tế dữ liệu, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế tầm thấp, kinh tế bạc, loại hình kinh tế mới khác.

2. Ủy ban nhân dân Thành phố quyết định: a) Việc thành lập, tổ chức, hoạt động của khu chức năng mới; b) Biện pháp triển khai loại hình kinh tế mới; c) Biện pháp quản lý, bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội và các vấn đề phát sinh khác để phát triển khu chức năng mới, loại hình kinh tế mới.

CƠ CHẾ, CHÍNH SÁCH THÚC ĐẨY PHÁT TRIỂN TRUNG TÂM TÀI CHÍNH QUỐC TẾ TẠI VIỆT NAM (ĐIỀU 24)

Cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam được quy định như sau: 1. Hội đồng nhân dân Thành phố có thẩm quyền: a) Quy định việc phát hành trái phiếu đô thị, trái phiếu công trình tại Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam để huy động vốn nhằm triển khai các dự án trọng điểm của Thành phố;

b) Quy định điều kiện, trình tự, thủ tục cấp phép thành lập ngân hàng có hoạt động ngân hàng đầu tư tại Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, phát hành sản phẩm tài chính quốc tế thông qua Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam sau khi có ý kiến của Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam;

c) Quy định cơ chế kết nối, tài trợ, hỗ trợ chuỗi giá trị giữa Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam với khu thương mại tự do, khu logistics tích hợp, khu cảng mở, khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, khu chức năng khác, TOD;

d) Quyết định chế độ tiền lương, thù lao, tiền thưởng và thu nhập khác đối với cán bộ, công chức, viên chức, người hưởng lương, phụ cấp và người lao động tại Cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh (sau đây gọi là Cơ quan điều hành tại Thành phố);

đ) Quy định cơ chế, chính sách khác phù hợp với quy định tại Luật Phát triển đô thị và quy định khác của pháp luật có liên quan để bảo đảm xây dựng, vận hành hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam theo hướng thế hệ mới, có hệ sinh thái tài chính toàn diện và đa dạng, tăng cường kết nối sâu rộng với thị trường vốn quốc tế.

2. Ủy ban nhân dân Thành phố có thẩm quyền: a) Quyết định điều chỉnh vị trí, ranh giới, diện tích Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam; b) Giao Cơ quan điều hành tại Thành phố thực hiện quyền đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước tại doanh nghiệp do Ủy

ban nhân dân Thành phố nắm giữ 100% vốn điều lệ để đầu tư vào tổ chức hạ tầng thị trường, hạ tầng công nghệ; quản lý và khai thác hạ tầng; phát hành sản phẩm tài chính thông qua Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

3. Cơ quan điều hành tại Thành phố có thẩm quyền: a) Thành lập đơn vị sự nghiệp trực thuộc, đơn vị trực thuộc khác để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam; b) Cấp phép thành lập ngân hàng có hoạt động ngân hàng đầu tư, cấp phép phát hành sản phẩm tài chính quốc tế theo quy định của Hội đồng nhân dân Thành phố;

c) Áp dụng cơ chế, chính sách thu hút, trọng dụng và phát triển nguồn nhân lực quy định tại Điều 38 của Luật Phát triển đô thị và quy định khác của pháp luật về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

4. Thành viên Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam được cung cấp dịch vụ tài chính, dịch vụ hỗ trợ khác tại Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam theo Giấy phép thành lập và hoạt động cho tổ chức trong nước để giao dịch, thu hút vốn quốc tế trên cơ sở tuân thủ đúng và đầy đủ quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối, phòng, chống rửa tiền, chống tài trợ khủng bố, chống tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt và quản lý nợ công.

PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG NĂNG LƯỢNG VÀ CÔNG NGHIỆP NĂNG LƯỢNG GẮN VỚI AN NINH NĂNG LƯỢNG QUỐC GIA (ĐIỀU 25)

Phát triển hạ tầng năng lượng và công nghiệp năng lượng gắn với an ninh năng lượng quốc gia được quy định như sau: 1. Hội đồng nhân dân Thành phố quy định mở rộng đối tượng, điều kiện tham gia và cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện với khách hàng sử dụng điện trong phạm vi quản lý của Thành phố; trách nhiệm của đối tượng tham gia mua bán điện trực tiếp.

2. Ủy ban nhân dân Thành phố quyết định danh mục ngành, lĩnh vực, dự án được ưu đãi, hỗ trợ đầu tư để hình thành trung tâm công nghiệp năng lượng quốc gia tích hợp điện, khí, khí hóa lỏng, lọc hóa dầu, năng lượng tái tạo trên địa bàn Thành phố.

3. Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố có thẩm quyền: a) Quyết định phương hướng, phương án phát triển mạng lưới cấp điện trong Quy hoạch tổng thể Thành phố; b) Điều chỉnh cập nhật phương hướng, phương án phát triển mạng lưới cấp điện trong Quy hoạch tổng thể Thành phố, bao gồm: tên gọi, số lượng, quy mô công suất, cấp điện áp, điểm đấu nối, thời gian, thông tin khác của dự án; bổ sung dự án lưới điện để đồng bộ với nguồn điện, giải tỏa công suất nguồn điện, đáp ứng nhu cầu phụ tải.

4. Dự án hạ tầng năng lượng và công nghiệp năng lượng có quy mô triển khai vượt ra ngoài địa giới hành chính của Thành phố được áp dụng cơ chế, chính sách quy định tại Luật này cho toàn bộ dự án và các chủ thể tham gia sau khi có ý kiến thống nhất của các địa phương có liên quan.